Masowy ruch chłopski socjalny i polityczny

Mimo to masowy ruch chłopski socjalny i polityczny nie zidentyfikował się dotychczas w Polsce z ruchem proletariatu miejskiego, pomijając sporadyczne wypadki. Ruch ten, jak wiadomo, płynie kilku łożyskami. Do niedawna było kilka obozów ludowych, a i dziś – aczkolwiek mamy do czynienia ze stronnictwem zjednoczonym – różnice między jego konserwatywną gburską prawicą i radykalną lewicą są znaczne. Ale – poza częścią służby folwarcznej, zorganizowanej zawodowo i politycznie przez socjalistów – najbardziej lewicowe odłamy obozu ludowego, te, które cieszą się poparciem małorolnych i reprezentują ich dążenia, mają z prawicowymi wiele wspólnego. Jest nim chłop- skość, wiejskość jednych i drugich. g

Nie polega ona jedynie na przeciwstawieniu się wszystkiemu, co „miastowe“, co „pańskie“, co jest właściwe „ciarachom“, aczkolwiek gra tu wybitną rolę kontrast pomiędzy całym tym światem, światem, w którym panują stosunki gospodarki pieniężnej, a tym, który bez względu na bogactwo czy ubóstwo jego przedstawicieli trwa w gospodarce naturalnej. W mieście wszystkie świadczenia, wszystkie usługi, wszystkie towary i nawet sama praca mierzone są jednym miernikiem – pieniądzem. Wszystkie są sposobnością do przekazywania mniejszej lub większej ilości pieniędzy w gotówce czy księgowo. Jest to świat wzniesiony na podstawie mechanistycznej, świat, którym rządzi zasada ilości. Na wsi zaś, w stosunkach chłopskich, pieniądz odgrywa rolę niewątpliwie bardzo ważną, ale dodatkową. Parobek otrzymuje tam nie pewną ilość pieniędzy, wyobrażonych przez określone ilości żyta, ziemniaków czy grochu, ale za pracę swoją pobiera tyle to różnych samoistnych, w zasadzie niewymierzalnych jakości – żyta, ziemniaków, grochu. „Gbur“ nawet rzadko kiedy prowadzi rachunki gospodarskie, w których by zebrane

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>