Projekt obywatelskiego nowicjatu cz. II

Dopiero po odbyciu obywatelskiego nowicjatu uczeń staje się zupełnie wolnym obywatelem, z prawem czynnego udziału w urzędowaniu i wolności zmiany miejsca. Szczególnie nastaje Staszic na zakaz wyjazdu za granicę – ma on być zastosowany do wszystkich, by każdy przejął się wprzód zamiłowaniem do spraw ojczystych. Tak -samo kobietom nie wolno będzie opuszczać kraju, póki nie wydawszy na świat i nie wychowawszy dobrych obywateli nie dadzą dowodu swej wartości społecznej. Dla osiągnięcia zaś jedności moralnej, niezbędnej w każdym społeczeństwie, jest Staszic nieprzyjacielem wykształcenia prywatnego – żąda kategorycznie, by i ono było poddane dozorowi Komisji Edukacyjnej, by wyłączeni byli od nauczania w domach prywatnych wszyscy, których Komisja do tego nie upoważni, przede wszystkim zaś cudzoziemcy. Bo póki władzy tej i prawa zakazywania wyjazdu za granicę nie będzie miała Edukacyjna Komisja, poty „najmędrsza krajowa edukacja dobrych i zgodnych obywatelów nie wyda. Bo nie wszyscy w jednych zdaniach będą chowani. Myśli w edukacji monarchicznego rządu czerpane, staną się w Rzeczypospolitej szkodliwym kacerstwem“40.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>